How frequent is driving under the influence of alcohol in the Netherlands?

Answer

Cars

According to the latest measurements (in 2019) of drink driving by drivers in weekend nights, 2.3% were under the influence of alcohol [1]. They had a blood alcohol content (BAC) of 0.5‰ or higher[i]; see Figure 1. The favourable development of alcohol use during weekend nights in 2002-2017 (from 4.1% in 2002 to 1.4% in 2017) reversed to a considerable increase in 2019: an increase of 1.4% offenders in 2017 to 2.3% in 2019. The proportion of serious offenders (BAC > 1.3‰) even increased from 0.1% in 2017 to 0.3% in 2019.

Figure 1. Development of drivers under the influence in weekend nights 2002-2019 (Source: I&O Research [1]).

The study does not explain this unexpected development. Enforcement of alcohol regulations has, however,  strongly decreased in the last few years [2] [3]. In the Netherlands, the subjective chance of being caught – road users’ perception of the chance of an alcohol check – decreased. In 2015, 17% of Dutch drivers said to have been checked for drink driving, whereas in 2018 this percentage was reduced to 10% [4]. Conversely, in Belgium, the percentage of drivers that said to have been checked increased from 17% in 2015 to 24% in 2018 [4]. The Trimbos Instituut, the Netherlands Institute of Mental Health and Addiction, submits that the subjective chance of being caught has decreased due to a different set-up of alcohol checks: “The police have discontinued large-scale alcohol checks and have adopted a risk-based approach to alcohol checks. This appears to reduce the subjective chance of being caught for drink driving” [5]; p. 47).

Bicycles

Night measurements in 2013, the most recent data available, showed that on average 42% of the tested cyclists had consumed more than the legal amount of alcohol (a BAC higher than 0.5‰) [6].

These alcohol measurements were carried out among cyclists in the entertainment area of the cities The Hague and Groningen on Thursday and Saturday evenings and nights/early mornings (5.00 pm to 8.00 am). The percentage of cyclists under the influence increased as the evening/night progressed: at the beginning of the evening none of the cyclists had a BAC above the legal limit, after 1.00 am 68% of the cyclists had a BAC higher than 0.5‰ and after 5.00 am in the morning this was even the case for more than 80% of the tested cyclists.

The number of young cyclists (aged 15-29) who are hospitalised in weekend nights after a cycling crash not involving a motor vehicle, has been increasing for several decades; in 2014 alcohol played a role in half of these crashes [6]


[i] In this fact sheet, the legal alcohol limit is expressed in ‰ (the number of milligrams of alcohol per millilitre of blood); in the Netherlands, a different measure is also often used, the so-called μg/L, micrograms of alcohol per litre of breath.
 

Answer

In de auto

Volgens de laatste meting (in 2022) van het alcoholgebruik bij automobilisten in weekendnachten, rijdt 2,6% op dat moment onder invloed van alcohol [1]. Zij hebben een bloedalcoholgehalte (BAG) van 0,5‰ of hoger [i]; zie Afbeelding 1. De gunstige ontwikkeling van het alcoholgebruik tijdens weekendnachten in de periode 2002-2017 (van 4,1% in 2002 naar 1,4% in 2017) is in de periode 2019-2022 veranderd in een forse stijging: een toename van 1,4% overtreders in 2017 naar 2,6% in 2022. Het aandeel zware overtreders (BAG > 1,3‰) is zelfs gestegen van 0,1% in 2017 naar 0,6% in 2022.

Afbeelding 1. Ontwikkeling van rijders onder invloed in weekendnachten 2002-2022 (Bron: I&O Research [1]).

Ook bij de groep beginnende bestuurders (niet in de Afbeelding) is de ontwikkeling ongunstig. In 2019 werd 2,3% van beginnende bestuurders betrapt op een alcoholovertreding (BAG van 0,2‰ of hoger) en dat percentage is toegenomen tot 3,7% in 2022. Vooral ook de zwaardere alcoholovertredingen (meer dan 1,3‰) zijn toegenomen (meer dan verdubbeld) van 0,3% in 2019 tot 0,8% in 2022.

Het onderzoek [1] geeft geen verklaring voor deze negatieve ontwikkeling. Wel is in de afgelopen jaren de handhaving op alcohol sterk afgenomen. Dat begon al in de periode 2015-2018 [2] [3]. Dit blijkt ook uit de ervaringen van weggebruikers zelf. In 2015 zei nog 17% van de Nederlandse automobilisten in de afgelopen 12 maanden te zijn gecontroleerd voor rijden onder invloed; dat percentage verminderde tot 10% in 2018 [4]. In dezelfde periode nam in België het percentage automobilisten dat zei te zijn gecontroleerd juist toe van 17% in 2015 naar 24% in 2018 [4]. Het Trimbos Instituut stelt dat ook de subjectieve pakkans bij een alcoholovertreding (de gepercipieerde kans om betrapt te worden) is afgenomen en dat zou komen door de veranderde opzet van de alcoholcontroles: “De politie is afgestapt van grootschalige alcoholcontroles en hanteert een risicogestuurde controle-aanpak. Hierdoor lijkt de subjectieve pakkans voor rijden onder invloed van alcohol af te nemen.” (Scholten & Lemmers [5]; p. 47). In de coronajaren 2020-2021 zijn de alcoholcontroles nog verder verminderd ten opzichte van voorgaande jaren [6]. Al met al is het aannemelijk dat de vermindering in (zichtbare) alcoholcontroles over een langere periode ertoe heeft bijgedragen dat het rijden onder invloed is toegenomen (zie ook de vraag Hoe effectief zijn alcoholcontroles?).

Op de fiets

Bij nachtelijke metingen in 2013, de laatst beschikbare gegevens, bleek gemiddeld 42% van de geteste fietsers met meer alcohol op te fietsen dan wettelijk is toegestaan (BAG hoger dan 0,5‰) [7]. Deze alcoholmetingen werden gehouden onder fietsers in het uitgaansgebied van Den Haag en Groningen op een donderdag- en zaterdagavond en -nacht (17.00 - 08.00 uur). Het percentage fietsers onder invloed liep op naarmate de avond/nacht vorderde: aan het begin van de avond had geen van de fietsers een BAG boven de wettelijke limiet, na 1.00 uur ’s nachts had 68% van de fietsers een BAG boven de 0,5‰ en na 5.00 uur in de ochtend gold dit zelfs voor meer dan 80% van de geteste fietsers.


[i] In deze factsheet drukken we de wettelijk toegestane hoeveelheid alcohol uit in promille (het aantal milligram alcohol per milliliter bloed); een andere vaak gebruikte maat is ugl of μg/L (microgram alcohol per liter lucht). De relatie en omrekening tussen beide maten staat op: www.alcoholinfo.nl/verkeer/hoe-wordt-ugl-omgerekend-naar-promillage

Image
pv-20161003-10.jpg
Part of fact sheet

Driving under the influence of alcohol

This fact sheet is currently being updated. You will find a new version here shortly.

Deze factsheet gebruiken?